Advies bij de mogelijkheid om pepperspray onder bepaalde voorwaarden toe te laten voor particulier gebruik

Publicatiedatum: 23/06/2026

Op 23 februari 2026 vroeg de federale minister van Gelijke Kansen aan het Vlaams Vredesinstituut een advies over de mogelijkheid om pepperspray onder bepaalde voorwaarden toe te laten voor particulier gebruik. Op basis van eerdere eigen analyses over de Wapenwet en het particulier wapenbezit in België en beknopt bijkomend onderzoek kwam het Vlaams Vredesinstituut een advies (je kan hier de integrale tekst nalezen).

Hieronder lees je ook al de belangrijkste conclusies:

Pepperspray kan potentiële slachtoffers in sommige omstandigheden helpen om zich te verdedigen tegen agressie en aan een dader te ontsnappen. Het kan ook een bron van zelfvertrouwen zijn.

Het Vlaams Vredesinstituut stelt echter ook vast dat:

• het gebruik van pepperspray als zelfverdedigingsmiddel in de praktijk vaak niet doeltreffend is en kan leiden tot escalatie van geweld waarbij ook niet-betrokken omstaanders slachtoffer kunnen worden
• een legalisering al te zeer de nadruk legt op de verantwoordelijkheid van slachtoffers in plaats van op de oorzaken en plegers van geweld
• volgens academici en het maatschappelijk middenveld de oplossing niet ligt in het bewapenen van burgers, maar in een integraal beleid gericht op preventie, bewustwording, daderaanpak en slachtofferondersteuning.
• pepperspray enkel toestaan voor vrouwen of personen uit de LGBTQIA+-gemeenschap strijdig zou zijn met het gelijkheidsbeginsel in artikel 10 van de Belgische grondwet.

Niettemin identificeert het Vlaams Vredesinstituut potentieel twee juridische pistes om binnen de huidge Wapenwet uitvoering te geven aan het voornemen tot legalisering van het gebruik van pepperspray. Beiden komen echter met betekenisvolle risico’s.

• Bij het eventueel classificeren van pepperspray als vrij verkrijgbaar wapen ziet het Vlaams Vredesinstituut significante risico’s ontstaan op misbruik door personen met slechte bedoelingen, inclusief criminelen, en op gebruik tegen ordediensten. Deze classificatie maakt het de overheid bovendien quasi onmogelijk om risicoprofielen uit te sluiten en gerichte controles te voeren.
• Bij het eventueel classificeren van pepperspray als vergunningsplichtig wapen ziet het Vlaams Vredesinstituut problemen ontstaan met het bepalen van wat precies onder een bijzondere beschermingsbehoefte valt (een essentieel criterium binnen dit vergunningsstelsel) en met de registratiepraktijk.

Met het oog op een efficiënte en effectieve wapenwetgeving die de veiligheidsrisico’s van particulier vuurwapenbezit beperkt, geeft het Vlaams Vredesinstituut dan ook een negatief advies over de mogelijkheid om pepperspray onder bepaalde voorwaarden toe te laten voor particulier gebruik.

Het Vredesinstituut dringt er wel bij de federale én Vlaamse parlementsleden op aan om het debat over de problematiek levend te houden en, met het oog op nieuwe beleidsmaatregelen, permanent te verrijken met input van experts en organisaties met kennis van zaken.

Download dit bestand