Project VISTA
Context
Project VISTA zoekt oplossingen voor de problematiek van de verspreiding van illegale vuurwapens in EU-lidstaten en buurlanden. Die verspreiding vergroot het risico op terroristische aanslagen, georganiseerde misdaad en andere gewelddadige handelingen. Het project heeft tot doel het EU-actieplan inzake vuurwapenhandel te ondersteunen. Dat wil het project doen door op EU-niveau meer inzicht te geven in incidenten en inbeslagnames in verband met vuurwapens, de wetshandhavingscapaciteiten te versterken en internationale samenwerking te bevorderen.
Als gevolg van het gebrek aan systematische en geharmoniseerde gegevensverzameling over inbeslagnames beschikken we immers slechts over een gefragmenteerde inlichtingenbeeld over illegale vuurwapens. Die vaststelling ligt aan de basis van het project
Doelstellingen
VISTA heeft tot doel het algemene inlichtingenbeeld op EU-niveau te verbeteren door:
- Het upgraden en uitbreiden van een realtime-instrument (de Gun Violence Incident Monitor) voor incidenten met en inbeslagnames van vuurwapens in de EU en niet-EU-landen.
- Het bevorderen van de harmonisatie van gegevens over vuurwapeninbeslagnames en onderlinge koppelingen op EU-niveau.
- EU-lidstaten te ondersteunen bij het opzetten of actualiseren van hun nationale IT-systemen voor het opslaan en uitwisselen van gegevens over in beslag genomen vuurwapens.
- Onderzoek te doen naar vuurwapengeweld, inbeslagnames van vuurwapens en vuurwapenhandel in de EU en buurlanden.
VISTA zal de capaciteit van veiligheidsdiensten om opkomende dreigingen te identificeren vergroten, de uitwisseling van gegevens over vuurwapens en inbeslagnames verbeteren en uiteindelijk bijdragen aan de vermindering van vuurwapengeweld en de bescherming van openbare ruimten.
Belanghebbenden
De resultaten van VISTA zullen ten goede komen aan belanghebbenden op nationaal niveau (wetshandhavingsinstanties) en op EU- en internationaal niveau (Europol, EMPACT Firearms, Frontex, Interpol, OVSE, UNODC, SEESAC).
VISTA bouwt voort op eerdere door de EU gefinancierde projecten (REGISYNC, INSIGHT) en vormt een aanvulling op lopende projecten op het gebied van vuurwapenbeheersing (FORTIFY, FOCAL SF2 en CEASEFIRE). Het breidt de monitoring van vuurwapengeweld op innovatieve wijze uit en richt zich op het verbeteren van de capaciteiten voor het verzamelen, analyseren en uitwisselen van informatie over illegale vuurwapens. Naast de voordelen voor wetshandhavingsinstanties en Europol, zijn de resultaten van het project bedoeld om door beleidsmakers, onderzoekers en journalisten te worden gebruikt voor het analyseren van de omvang, kenmerken en context van incidenten met vuurwapens.
Reikwijdte, duur en resultaten
VISTA zal betrekking hebben op alle 27 EU-lidstaten, de Westelijke Balkan (Albanië, Bosnië en Herzegovina, Kosovo, Montenegro, Noord-Macedonië, Servië), Moldavië en Oekraïne.
Het VISTA-project zal in 36 maanden worden uitgevoerd. Het is in maart 2025 van start gegaan en zal naar verwachting in februari 2028 worden afgerond.
In dit tijdskader zal het project het volgende opleveren:
- Een rapport over de belangrijkste en gemeenschappelijke behoeften van wetshandhavingsinstanties met betrekking tot het verzamelen, analyseren en verspreiden van gegevens over inbeslagnames van vuurwapens
- Een paper met beleidsaanbevelingen over de harmonisatie en standaardisatie van gegevens over vuurwapeninbeslagnames
- Rapporten over Capacity Enabling Lines voor acht geselecteerde landen
- Een paper over het vermogen van inbeslagname-databanken om opkomende vuurwapenbedreigingen vast te leggen, waaronder zelfgemaakte vuurwapens
- Papers over schietpartijen in de openbare ruimte, drugsgerelateerd geweld met vuurwapens en explosieven, terroristisch vuurwapengeweld, en vuurwapengeweld in publieke ruimtes
- Geactualiseerde landenprofielen op het monitoringplatform voor vuurwapengeweld: gunviolence.eu
Partners
Project VISTA heeft financiering ontvangen uit het Fonds voor interne veiligheid van de EU.
Het VISTA-consortium bestaat uit 7 partners, 3 geassocieerde partners en 1 sub-contractant.
Partners: Arquebus Europe, Centrum voor de Studie van Democratie (projectcoördinator), Ecorys, Vlaams Vredesinstituut, Guardia Civil, Internationaal Centrum voor Terrorismebestrijding en Textgain.
Geassocieerde partners: Belgische federale politie; Nederlandse politie; Nationale politie Bulgarije.
Sub-contractant: Small Arms Survey